Okres świąteczno-noworoczny to czas wzmożonego ruchu drogowego. W trosce o bezpieczeństwo uczestników ruchu oraz zapewnienie płynności komunikacji, w wielu krajach Europy – w tym w Polsce – obowiązują okresowe zakazy ruchu pojazdów ciężarowych. Dla firm transportowych, spedytorów oraz kierowców zawodowych oznacza to konieczność dokładnego planowania tras, terminów realizacji przewozów oraz postojów.
Poniżej przedstawiamy szczegółowe informacje dotyczące zasad obowiązujących w Polsce oraz ogólny przegląd przepisów w pozostałych krajach Unii Europejskiej.
Zakaz ruchu ciężarówek w Polsce – szczegółowe zasady
Zakazy ruchu pojazdów ciężarowych w Polsce regulowane są przez: Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 31 lipca 2007 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2423)
Rozporządzenie określa:
dni oraz godziny obowiązywania ograniczeń,
katalog wyjątków, w których zakaz nie ma zastosowania.
Zakaz dotyczy pojazdów samochodowych oraz zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton, z wyłączeniem autobusów, i obowiązuje na wszystkich drogach publicznych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Akt prawny dostępny jest w Internetowym Systemie Aktów Prawnych Sejmu RP: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20210000783
Terminy zakazów w okresie świąteczno-noworocznym
Zgodnie z rozporządzeniem, w okresie Bożego Narodzenia oraz Nowego Roku zakazy ruchu obowiązują w następujących dniach:
25 grudnia (pierwszy dzień Bożego Narodzenia) – od godz. 8:00 do 22:00
26 grudnia (drugi dzień Bożego Narodzenia) – od godz. 8:00 do 22:00
1 stycznia (Nowy Rok) – od godz. 8:00 do 22:00
Wigilia (24 grudnia) oraz 6 stycznia – ważne wyjaśnienie praktyczne
Należy podkreślić, że 24 grudnia (Wigilia Bożego Narodzenia) jest dniem ustawowo wolnym od pracy, jednak nie został on ujęty w rozporządzeniu Ministra Transportu jako dzień objęty zakazem ruchu pojazdów ciężarowych.
Analogiczna sytuacja dotyczy 6 stycznia (Święta Trzech Króli), który również jest dniem ustawowo wolnym od pracy, lecz nie został wskazany w rozporządzeniu jako dzień objęty zakazem ruchu.
Co to oznacza w praktyce?
24 grudnia na terytorium Polski nie obowiązują zakazy ruchu pojazdów ciężarowych wynikające z rozporządzenia,
nie obowiązuje również tzw. zakaz wieczorny (18:00–22:00), mimo że 25 grudnia jest dniem świątecznym,
6 stycznia nie obowiązuje zakaz ruchu, a dzień poprzedzający to święto również nie jest objęty zakazem wieczornym.
Status dnia jako ustawowo wolnego od pracy nie jest równoznaczny z obowiązywaniem zakazu ruchu ciężarówek. Decydujące znaczenie ma wyłącznie to, czy dany dzień został wprost wskazany w rozporządzeniu.
Zakazy ruchu pojazdów ciężarowych w Polsce – tabela świąteczno-noworoczna
Pojazdy objęte zakazem: pojazdy ciężarowe i zespoły pojazdów o DMC powyżej 12 ton (z wyłączeniem autobusów)
| Data |
Dzień |
Status dnia |
Zakaz ruchu |
Godziny |
Uwagi |
| 24 grudnia |
Wigilia Bożego Narodzenia |
Dzień wolny od pracy |
NIE |
– |
Dzień nieujęty w rozporządzeniu, brak zakazu i zakazu wieczornego |
| 25 grudnia |
Boże Narodzenie (I dzień) |
Święto ustawowe |
TAK |
08:00–22:00 |
Zakaz obowiązuje na wszystkich drogach |
| 26 grudnia |
Boże Narodzenie (II dzień) |
Święto ustawowe |
TAK |
08:00–22:00 |
Zakaz obowiązuje na wszystkich drogach |
| 31 grudnia |
Sylwester |
Dzień roboczy |
NIE |
– |
Brak zakazu wynikającego z rozporządzenia |
| 1 stycznia |
Nowy Rok |
Święto ustawowe |
TAK |
08:00–22:00 |
Zakaz obowiązuje na wszystkich drogach |
| 5 stycznia |
Dzień przed 6 stycznia |
Dzień roboczy |
NIE |
– |
Brak zakazu wieczornego |
| 6 stycznia |
Święto Trzech Króli |
Święto ustawowe |
NIE |
– |
Dzień nieujęty w rozporządzeniu |
Wyjątki od zakazu ruchu
Rozporządzenie przewiduje liczne wyjątki. Zakazy nie dotyczą m.in. pojazdów:
uczestniczących w akcjach ratowniczych, humanitarnych oraz przy usuwaniu awarii,
przewożących artykuły szybko psujące się, w tym żywność i leki,
wykonujących transport paliw, gazu, energii elektrycznej oraz innych mediów,
realizujących przewozy w ramach transportu kombinowanego (intermodalnego),
wracających z zagranicy w celu zakończenia przewozu lub dojazdu do siedziby przedsiębiorcy,
przewożących towary na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa.
W przypadku korzystania z wyjątków zaleca się posiadanie dokumentów potwierdzających charakter wykonywanego przewozu.
Kary za naruszenie zakazu
Niezastosowanie się do obowiązujących zakazów ruchu może skutkować:
mandatem karnym dla kierowcy,
karą administracyjną dla przedsiębiorcy transportowego,
odpowiedzialnością osoby zarządzającej transportem.
Zakaz ruchu ciężarówek w pozostałych krajach Unii Europejskiej – informacje ogólne
W większości krajów Unii Europejskiej obowiązują świąteczne i noworoczne zakazy ruchu pojazdów ciężarowych. Ich zakres, godziny obowiązywania oraz katalog wyjątków różnią się w zależności od państwa.
Najczęściej:
zakazy obejmują pojazdy o dopuszczalnej masie całkowitej od 7,5 t lub 12 t,
obowiązują w dni świąteczne i ustawowo wolne od pracy,
dotyczą głównych tras tranzytowych i autostrad,
uzupełniane są przez regularne zakazy weekendowe.
Każde państwo publikuje własny oficjalny kalendarz zakazów, dlatego przed planowaniem transportu międzynarodowego konieczna jest ich wcześniejsza weryfikacja. Szczegółowe informacje dotyczące poszczególnych krajów dostępne są na stronie drivia.pl w sekcji „Baza wiedzy”, w zakładce „Aktualności”, gdzie publikowane są aktualne tabele z zakazami ruchu dla poszczególnych państw.
DRIVIA Centrum Obsługi Transportu wspiera przewoźników w planowaniu tras z uwzględnieniem zakazów ruchu, monitorowaniu aktualnych przepisów oraz optymalizacji pracy kierowców.
Marek Dorabiała
CEO / Założyciel